19. yüzyıl

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Git ve: kullan, ara
Başlığın diğer anlamları için, 19 (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
---Sidenote START---

19. yüzyıl, miladi takvime göre 1 Ocak 1801 ile 31 Aralık 1900 günleri arasındaki zaman dilimi olarak kabul edilir.

Portekiz, Osmanlı ve Çin İmparatorluğu çökmeye başlamış, Babür ve Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu da son bulmuştur.

Napolyon Savaşları’ndan sonra, Britanya İmparatorluğu, dünya nüfusunun dörtte biri, yüzölçümünün üçte birine hakim olarak dünyanın önder gücü haline gelmiştir. "Pax Britannica" (Britanya barışı) döneminde, korsanlara karşı ciddi tedbirleri ile dünyada ticaretin teşvikini sağlamıştır. 19. yüzyıl aynı zamanda yeni icat ve keşiflerle beraber pozitif bilimlerde ciddi atılımlara sahne olmuştur. Tıp, matematik, fizik, kimya, biyoloji, elektrik ve metalurji gibi alanlarda gelecek yüzyılın hızlı gelişen teknolojik yeniliklerinin temelleri atılmıştır.

Demiryolları taşımacılığının başlamasıyla gelen sanayi devrimiyle beraber bir çok ülkede kentleşme hareketleri başlamıştır ve dünyadaki bir çok büyük şehrin nüfusu, bu dönemde bir milyonun üstüne çıkmıştır. Bunda tıp alanındaki gelişmeler de etkili olmuştur. Dünyanın kalan keşfedilmemiş bölgeleri (Antarktika ve Arktika’nın ulaşılması zor yerleri hariç) keşfedilmiştir ve 1890larda dünyanın hassas ve detaylı bir haritasının ortaya konmasına vesile olmuştur.

Bu yüzyıl köleliğin hızlı bir düşüş yaşamasına neden olmuştur. Haiti köle ayaklanmasını takiben Britanya İmparatorluğu, denizlerdeki egemenliğini kullanarak dünya çapındaki köle ticaretini durdurmaya çalışmıştır. Britanya 1834’te, Amerika Birleşik Devletleri, iç savaşı takiben 1865’te, Brezilya ise 1888’de köleliği kaldırmıştır. Aynı şekilde Rusya da topraklarında köleliğe son vermiştir.

Konu başlıkları

[değiştir] Dönemler

[değiştir] Olaylar

[değiştir] 1800'ler

Napoli dukalığı ve Toskana dukalığı yıkıldı.

[değiştir] 1810'lar

[değiştir] 1820'ler

Navarin Olayı, 1827

[değiştir] 1830'lar

  • Fransızlar Cezayir'i Osmanlılardan aldı.
  • Yunanistan isyanlar sonucu bağımsız oldu.

[değiştir] 1840'lar

[değiştir] 1850'ler

[değiştir] 1860'lar

[değiştir] 1870'ler

Paris'teki işçi faciası 1871. Bu facia ile 20.000 insan hayatını kaybetti.

[değiştir] 1880'ler

  • İngilizler, Mısır'ı işgal etti.

[değiştir] 1881

[değiştir] Önemli kişiler

[değiştir] Siyaset ve ordu

Abraham Lincoln (1963), Amerika Birleşik Devletleri'nin 16. başkanı
II. Abdülhamit, Osmanlı sultanı
Otto von Bismarck, demir şansölye (demir başbakan)

[değiştir] Din ve felsefe

Karl Marx
Friedrich Nietzsche

[değiştir] Bilim

Charles Darwin
Nadar, Louis Pasteur, 1878

[değiştir] Edebiyat

Charles Dickens
Emile Zola, 1900
Daguerreotype, Edgar Allan Poe

[değiştir] Müzik

Ludwig van Beethoven

[değiştir] Görsel sanatlar (resim, heykel)

Monet'nin İzlenim: Gün Doğumu adlı eseri, 1872, izlenimcilik (empresyonizm) akımına ismini vermiştir.
Vincent Van Gogh, kendi portresi, 1889

[değiştir] İş Dünyası

Klepsydra black.svg  Tarih ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.
"http://www.new.zedtrabat.info//w/tr/19._y%C3%BCzy%C4%B1l" adresinden alındı.
Kişisel araçlar
gezinti
katılım
Araçlar
Diğer diller

901 rejestr internetowy gadżet Hugo Boss No.6 tutaj biustonosze duże rozmiary