Angola
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| República de Angola Angola Cumhuriyeti |
|||||
|
|||||
| Slogan: "Virtus Unita Fortior" (Latince) "Birlik Güç Getirir" |
|||||
| Millî marş: Angola Avante! (Portekizce) "Angola İleri!" |
|||||
| Başkent | Luanda | ||||
| Resmî dil | Portekizce | ||||
| Yönetim biçimi - Cumhurbaşkanı - Başbakan |
Çok partili demokrasi José E. dos Santos Paulo Kassoma |
||||
| Bağımsızlık - Portekiz'den |
11 Kasım, 1975 |
||||
| Yüzölçümü - Toplam - Su (%) |
1,246,700 km² (23.) önemsiz |
||||
| Nüfus - 2005 tahmini - 1970 sayımı - Yoğunluk |
15,941,000 (61.) 5,646,166 13/km² (199.) |
||||
| GSMH (SAGP) - Toplam - Kişi başına |
2005 tahmini 43.362 mlr $ (82.) 2,813 $ (126.) |
||||
| İGE (2004) | 0.439 (düşük) (161.) | ||||
| Para birimi | Kuanza (AOA) | ||||
| Saat dilimi | WAT (UTC+1) | ||||
| İnternet alan adı | .ao | ||||
| Telefon kodu | +244 | ||||
| Savunma | 142,791 Asker | ||||
Angola güneybatı Afrika'da, Namibya, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Zambiya ile komşu olan, batısında Atlas Okyanusu bulunan bir ülkedir. Angola'ya ait olan ve ülkeye sınırı olmayan yakındaki Cabinda ili de Kongo Brazaville ile sınıra sahiptir. Eski bir Portekiz sömürgesi olan ülkenin önemli ölçüde doğal kaynakları vardır (Petrol ve elmas en önemlileri).
Ülke, unvan olarak bir demokrasidir ve Angola Cumhuriyeti (Portekizce Republica de Angola) adını taşır.
Konu başlıkları |
[değiştir] Tarih
Ülkenin ismi, bu toprakların 16'ncı yüzyıldaki yerli sahipleri olan Bantuların kullandıkları N'gola kelimesinden sömürge döneminde Portekizce'ye geçmiştir. 1951'de sömürge ülke, Portekiz'in bir denizaşırı yönetimi olarak yeniden şekillendirildi, Portekiz Batı Afrikası olarak da adlandırıldı. Portekiz, sömürge yönetimini lağvetmeyi reddedince bağımsızlık için silahlı mücadele hareketleri başladı.
- Angola'nın Bağımsızlığı İçin Halk Hareketi; (Movimento Popular de Libertação de Angola, MPLA). Portekiz'de ve Doğu Bloku'ndaki komünist partilerle bağlantıları olan bir hareketti.
- Angola Ulusal Bağımsızlık Cephesi (Frente Nacional de Libertação de Angola, FNLA); kuzeydeki Bakongo bölgesinde etnik bir tabanı olan ve ABD ile Zaire'nin Mobutu rejimiyle bağlantıları vardı.
- Angola'nın Tümden Bağımsızlığı İçin Ulusal Birlik (União Nacional para a Independência Total de Angola, UNITA); ülkenin merkezindeki Ovibundu etnik bölgesi temelli bir hareketti.
25 Nisan 1974'de Portekiz'de meydana gelen askerî darbe Portekiz yönetiminin Angola ve Mozambik gibi deniz aşırı sömürgelerinde bulunan askerlerini geri çekme kararı almasına neden oldu. Böylelikle, Angola'da 14 yıldır süren gerilla savaşı da bağımsızlıkla sonuçlandı. Ancak bundan sonra da, politik kökenleri ve dış destekçileri farklı MPLA, UNITA, FNLA arasında iç savaş devam etti. 1991'de bu gruplar çok partili sisteme geçilmesi konusunda anlaştılarsa da ve sonraki yıllarda seçimler yapıldıysa da 2002'de liderlerden birinin vurulmasını da içeren iç çatışmalar bitmedi.
Angola birçok Afrika ülkesi gibi, patlak veren salgın hastalıklarla mücadele eden bir ülkedir.
[değiştir] Coğrafya
Güney ve Luanda sahil şeridi boyunca kuru bir iklim hakimdir; kuzeyde Mayıs - Ekim ayları arasında serin ve kuru, Kasım - Nisan ayları arasında sıcak ve yağmurlu bir mevsim sürmektedir.Ülkenin genel arazi yapısı ; Kıyıdan başlayan dar ovalar iç kısımlara gidildikçe yerlerini geniş yaylalara bırakmaktadırlar.Ülkenin en yüksek noktası: Morro de Moco 2,620 m'dir.Petrol, elmas, demir yatakları, fosfat, bakır, altın, boksit, uranyum gibi doğal kaynaklar bulunmaktadır. Şiddetli yağışlar yaylarda periyodik su baskınlarına neden olmaktadır.
[değiştir] Ayrıca bakınız
[değiştir] Dış bağlantılar
|
|||||
|
||||||||||